Ένα σπουδαίο κεφάλαιο για την αρχαιολογική έρευνα και την πολιτιστική κληρονομιά της Ηπείρου ολοκληρώθηκε με απόλυτη επιτυχία, καθώς η Εφορεία Αρχαιοτήτων Πρέβεζας παρέδωσε στο κοινό το πλήρως αποκατεστημένο και αναδεδειγμένο συγκρότημα του Οίκου Γεωργίου Εκδίκου, γνωστού και ως «Παλάτι», στην Αρχαία Νικόπολη. Το έργο, το οποίο υλοποιήθηκε από τον Αύγουστο του 2022 έως και το τέλος του 2025, χρηματοδοτήθηκε με το συνολικό ποσό των 503.452,02 ευρώ στο πλαίσιο της εμβληματικής Δράσης «Δημιουργία Πολιτιστικών Διαδρομών».
Όπως υπογράμμισε η Προϊσταμένη της Εφορείας, Δρ. Ανθή Αγγέλη, οι παρεμβάσεις αυτές προσέφεραν μια σπάνια ευκαιρία για τη βαθύτερη κατανόηση ενός από τα πιο επιβλητικά ρωμαϊκά κτήρια της περιοχής, φέρνοντας στο φως άγνωστα αρχιτεκτονικά και ιστορικά στοιχεία που εκτείνονται από τον 1ο έως τις αρχές του 7ου αιώνα μ.Χ.
Η συστηματική αρχαιολογική σκαπάνη και οι εκτεταμένες εργασίες αποχωμάτωσης, συντήρησης και στερέωσης που πραγματοποιήθηκαν στα τρία φυσικά άνδηρα του υψώματος, εντός της παλαιοχριστιανικής οχύρωσης, αποκάλυψαν τη διαχρονική εξέλιξη της πολυτελούς αυτής έπαυλης.
Στο δυτικό τμήμα του συγκροτήματος εντοπίστηκαν ιδιωτικά υπνοδωμάτια, χώροι καθημερινής διημέρευσης, ένας προστατευμένος χώρος ιδιωτικής λατρείας, καθώς και το σύστημα θέρμανσης που τροφοδοτούσε τις παρακείμενες λουτρικές εγκαταστάσεις. Αντίστοιχα, στα ανατολικά διαμερίσματα αποκαλύφθηκε ένα επιπλέον αίθριο με περιμετρική διάταξη δωματίων και ένας εσωτερικός κήπος, ενώ ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει η εύρεση ενός άριστα διατηρημένου ψηφιδωτού δαπέδου με περίτεχνα γεωμετρικά μοτίβα.
Οι έρευνες γύρω από το κεντρικό περιστύλιο έφεραν στο φως μια επιβλητική αίθουσα με τέσσερις διαδοχικές φάσεις κατοίκησης, η οποία διέθετε επάλληλα στρώματα δαπέδων και αυτόνομο σύστημα θέρμανσης.
Παράλληλα με την ανασκαφική έρευνα, οι συντηρητές και το τεχνικό προσωπικό της Εφορείας επικεντρώθηκαν στην εσωτερική όψη του Παλαιοχριστιανικού Τείχους και στην πραγματοποίηση διερευνητικών εργασιών για μελλοντικές αναστηλώσεις. Το πιο εντυπωσιακό ίσως επίτευγμα του προγράμματος ήταν η υποδειγματική αποκατάσταση του μοναδικού επιτοίχιου ψηφιδωτού της Νικόπολης, το οποίο κοσμεί την κεντρική κόγχη του κτιρίου και απεικονίζει μια γυμνή γυναικεία μορφή που ιππεύει ένα θαλάσσιο κήτος.
Για την προστασία του συνόλου των αρχαιοτήτων από τις καιρικές συνθήκες και τη φθορά του χρόνου, όλοι οι ευαίσθητοι χώροι διαστρώθηκαν με εξειδικευμένα προστατευτικά υλικά, ενώ ο χώρος εξοπλίστηκε με νέες, επανασχεδιασμένες ενημερωτικές πινακίδες μεταξοτυπίας, καθιστώντας το μνημείο πλήρως προσβάσιμο και κατανοητό για τους επισκέπτες.
Ο πλούτος των κινητών ευρημάτων που περισυλλέχθηκαν κατά τη διάρκεια των εργασιών επιβεβαιώνει την αίγλη και την οικονομική επιφάνεια των ενοίκων του «Παλατιού». Οι αρχαιολόγοι κατέγραψαν χιλιάδες αντικείμενα, ανάμεσα στα οποία ξεχωρίζουν περισσότερα από 500 ακέραια ή αποσπασματικά αρχιτεκτονικά μέλη, όπως κιονόκρανα, βάσεις και επιστύλια, καθώς και άνω των 100 τμημάτων γλυπτών και επιγραφών. Σημαντικότατη είναι επίσης η συλλογή 370 πήλινων αντικειμένων, πολυάριθμων υάλινων θραυσμάτων και αποτμημάτων κονιαμάτων, καθώς και μιας τεράστιας ποσότητας μεταλλικών αντικειμένων από χαλκό, σίδηρο και μόλυβδο που ξεπερνούν τα 1.000 τεμάχια.
Η ανακάλυψη περισσότερων από 1.100 χάλκινων νομισμάτων και πολύτιμων μικροαντικειμένων καθημερινής χρήσης προσφέρει πολύτιμα δεδομένα για τις εμπορικές συναλλαγές της εποχής, με τη Δρ. Ανθή Αγγέλη να εκφράζει τις θερμές της ευχαριστίες προς το επιστημονικό και εργατοτεχνικό προσωπικό που εργάστηκε άοκνα για την ανάδειξη αυτού του κορυφαίου μνημείου.
